Τ’ άκουσαν και στη Βουλή

Το Τμήμα Αρχαιοτήτων δεν έπεισε ούτε στη Βουλή
Κόμματα φορείς και οργανώσεις στάθηκαν απέναντι στο Τμήμα Αρχαιοτήτων για τις θετικές απόψεις που κατέθεσε για την ανάπτυξη της αρχιεπισκοπής στη Γεροσκήπου…

Απέναντι βρήκε το Τμήμα Αρχαιοτήτων και την συντριπτική πλειοψηφία των βουλευτών, των φορέων και των οργανώσεων που συμμετείχαν στην συνεδρία της Επιτροπής Μεταφορών Επικοινωνιών και έργων της Βουλής στην οποία συζητήθηκε το θέμα της ανάπτυξης που προτείνει η Αρχιεπισκοπή στο παραλιακό τεμάχιο της στην Γεροσκήπου, όπου εντοπίστηκαν σημαντικότατες αρχαιότητες που παραπέμπουν στην αρχαία Ιεροκηπία.
Στην συνεδρία που πραγματοποιήθηκε χτες το πρωί έδωσαντο παρόν τους ο Πρόεδρος της Επιτροπής Χαράλαμπος Πιττοκοπίτης, Ανδρέας Φακοντής, ο Πρόεδρος του Κινήματος Οικολόγων Χαράλαμπος Θεοπέμπτου και ο βουλευτής Γιώργος Περδίκης ο υπεύθυνος του Πολιτιστικού Γραφείου του ΑΚΕΛ Κώστας Κωνσταντίνου, οι Δημήτρης Δημητρίου, Ευθύμιος Δίπλαρος και Ζαχαρίας Ζαχαρίου του ΔΗΣΥ, καθώς και ο βουλευτής του ΑΚΕΛ Χριστάκης Τζιοβάννι. Συμμετείχαν επίσης εκ μέρους του Δήμου Γεροσκήπου ο δήμαρχος Μιχάλης Παυλίδης, ο δημοτικός σύμβουλος της Κίνησης Σωτηρία Αντώνης Τρακκίδης και ο πολιτιστικός λειτουργός Νίκος Παλιός, ως εκπρόσωπος της Ομάδας ανάδειξης των αρχαιοτήτων.
Πέραν αυτών συμμετείχαν εκπρόσωποι του Τμήματος Αρχαιοτήτων, της Πολεοδομίας, του ΕΤΕΚ, και του Συνδέσμου Αρχαιολόγων.
Αξίζει να σημειωθεί ότι όλοι οι συμμετέχοντες πλην των βουλευτών του ΔΗΣΥ, τοποθετήθηκαν υπέρ της προστασίας και ανάδειξης των αρχαιοτήτων, ενώ υποστήριξαν ότι θα πρέπει να αφεθούν οι αρχαιολόγοι να ολοκληρώσουν απερίσπαστοι το έργο της ανασκαφής.
Στην συγκεκριμένη συνεδρία κατατέθηκαν επίσης τα αιτήματα των φορέων της Γεροσκήπου που υποστηρίζουν ότι δεν επιθυμούν καμία ανάπτυξη και ανταλλαγή του τεμαχίου με άλλη χαλίτικη γη ίσης αξίας.
Από την άλλη η διευθύντρια του Τμήματος Αρχαιοτήτων, υπεραμύνθηκε των θετικών απόψεων που κατέθεσε το Τμήμα της στην Πολεοδομία σχετικά με την ανάπτυξη και προσπάθησε να πείσει ότι οι αρχαιότητες θα προστατευθούν έστω και αν αποτελούν μέρος της ανάπτυξης.
Μετά και την χτεσινή παρουσίαση του θέματος στην Επιτροπή Μεταφορών της Βουλής αναμένεται να αυξηθεί περαιτέρω η πίεση για ολοκλήρωση των ανασκαφών σε ολόκληρο το τεμάχιο, με τους φορείς και οργανώσεις να υποστηρίζουν ότι ο μόνος τρόπος για να προστατευθούν τα σπουδαία ευρήματα και να αναδειχτούν είναι η ανταλλαγή του τεμαχίου.

Προστατεύστε τις αρχαιότητες
Παρέμβαση από την Ομάδα Ανάδειξης της Πολιτιστικής και της Περιβαλλοντικής Κληρονομιάς Γεροσκήπου προς την Επιτροπή Μεταφορών, Επικοινωνιών και Έργων….

Μ επιστολή της προς τον Πρόεδρο και τα Μέλη της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Μεταφορών, Επικοινωνιών και Έργων ημερομηνίας Πέμπτης, 8 Οκτωβρίου 2020, η Ομάδα Ανάδειξης της Πολιτιστικής και της Περιβαλλοντικής Κληρονομιάς Γεροσκήπου. Η Ομάδα με αφορμή την χτεσινή συζήτηση που διεξήχθη στη συνεδρία της Επιτροπής για το θέμα της ανέγερση πύργων στο παραλιακό τεμάχιο της Αρχιεπισκοπής, απηύθυνε έκκληση για παρέμβαση ώστε να σωθούν τα σπουδαία αρχαιολογικά ευρήματα που εντοπίστηκαν και να παραμείνει ο αρχαιολογικός χώρος χωρίς παρεμβάσεις με την ανταλλαγή του τεμαχίου με άλλη χαλίτικη ίσης αξίας γη.

Η επιστολή

Σας παρακαλούμε όπως, στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων σας, συμβάλετε στην αποτελεσματική διάσωση ενός μοναδικού μνημείου, που εντοπίστηκε στη Γεροσκήπου (παραλιακή τοποθεσία «Μουλιά») πριν από εφτά (7) περίπου χρόνια, σε τεμάχιο όπου προγραμματίζεται η ανέγερση πολυώροφου ξενοδοχείου (10 ορόφων) από την Ιερά Αρχιεπισκοπή Κύπρου.
Το 2014, όταν ακόμα τα ευρήματα από την ανασκαφική έρευνα στο τεμάχιο ήταν πενιχρά, ο χώρος κηρύχθηκε αρχαίο μνημείο β’ πίνακα.
Τρία χρόνια μετά, με επίκληση του Συντάγματος από την Αρχιεπισκοπή, ακολούθησε ο αποχαρακτηρισμός του μνημείου, επειδή το Τμήμα Αρχαιοτήτων δεν εξασφάλισε προηγουμένως τη συναίνεση της Εκκλησίας.
Κατά την άποψή μας, το Τμήμα Αρχαιοτήτων, μετά την ακύρωση του διατάγματος, ανεξάρτητα από τις προθέσεις του ιδιοκτήτη, όφειλε να ξεκινήσει εκ νέου τη διαδικασία κήρυξης του σε αρχαίο μνημείο, εφαρμόζοντας τη σχετική πρόνοια του Συντάγματος (υποβολή επίσημου αιτήματος προς την Εκκλησία).
Το καλοκαίρι του 2019, μέσα από την έκθεση του Τμήματος Αρχαιοτήτων, διεφάνη η σπουδαία αρχαιολογική και ιστορική αξία των ευρημάτων: «μεγάλο συγκρότημα Ιερού της Ελληνιστικής εποχής, με δεξαμενές και υδραυλικές εγκαταστάσεις που υποδεικνύουν την ύπαρξη άλσους και κήπων σε σχέση με τις λατρείες στον χώρο». Με βάση τα ευρήματα, αλλά και τις γνωστές γραπτές πηγές (Στράβωνας, Πλίνιος ο Πρεσβύτερος κ.ά.), ειδικοί εικάζουν ότι εντοπίστηκε τμήμα της αρχαίας Ιεροκηπίας. Το Τμήμα Αρχαιοτήτων, πάντως, περιμένει να βρει ανάμεσα στα ερείπια κινητά μέρη (π.χ. επιγραφή) για να βεβαιωθεί για την ταυτότητα της ανακάλυψης.
Σε πρόσφατη επιστολή του Τμήματος στον Δήμο Γεροσκήπου (Σεπτέμβριος 2020) αναφέρεται ότι: «σύντομα θα ολοκληρώσουμε τη διερεύνηση του σημαντικού αυτού μνημείου και θα ερμηνεύσουμε τον ρόλο του στην ιστορία της περιοχής».
 Αφού «σύντομα», όπως επικαλείται το Τμήμα, θα είναι σε θέση να αποφανθεί τι εστί η ανακάλυψη αυτή, γιατί σπεύδει και δίνει τη συγκατάθεσή του για συνύπαρξη με μια ασύμμετρη ανάπτυξη (τριάντα μέτρα ύψος, δέκα μέτρα από τις αρχαιότητες); Δε θα ήταν πιο σοφό και λογικό να ζητούσε λίγο ακόμα χρόνο για ολοκλήρωση της έρευνάς του, πριν τοποθετηθεί επί της ανάπτυξης;
Έχουμε λάβει γνώση του σχεδιασμού της ανάπτυξης. Οι θετικές απόψεις του Τμήματος Αρχαιοτήτων σ’ αυτήν, έστω υπό όρους, προκαλούν νέα ερωτήματα:
 Είναι, στην προκειμένη περίπτωση θεμιτό, το αρχαίο υδραγωγείο και τμήματα των υδραγωγών, που αποτελούν οργανικό και, συνεπώς, αναπόσπαστο μέρος του συγκροτήματος του ιερού, να ενταχθούν στους υπαίθριους χώρους του ξενοδοχείου αντί στον αρχαιολογικό χώρο;

 Έστω και αν η σχεδιαζόμενη ανάπτυξη χωροθετηθεί στο βορειοανατολικό τμήμα του τεμαχίου, το Τμήμα Αρχαιοτήτων μπορεί να εγγυηθεί ότι εκεί δεν υπάρχουν άλλες αρχαιότητες; Γιατί δεν επεκτείνονται οι ανασκαφές και εκεί, για να διαφανεί, πέραν πάσης αμφιβολίας, ότι δεν υφίστανται οποιεσδήποτε αρχαιότητες; Το Τμήμα Αρχαιοτήτων επικαλείται έλλειψη προσωπικού.

Δυστυχώς, αποτέλεσμα της ανέγερσης του πολυώροφου ξενοδοχείου θα είναι η καταστροφή μέρους των αρχαίων καταλοίπων, η παραμονή άλλων στο «σκοτάδι» και, τελικά, η αλλοίωση της φυσιογνωμίας ενός μοναδικού αρχαίου μνημείου.

Αν υποθέσουμε ότι είναι η συνύπαρξη είναι αναπόφευκτη:

 Ποιος θα είναι ο ιδιοκτήτης αυτών των σπουδαίων αρχαιοτήτων που θα διασωθούν, το Κράτος ή η Εκκλησία;

 Αφού οι αρχαιότητες αυτές δε θα αποτελούν «αρχαίο μνημείο», με βάση τον περί αρχαιοτήτων νόμο, με ποια νομοθεσία του κράτους θα προστατεύονται;

 Πώς γίνεται ο χώρος, που καθορίζεται ως αρχαιολογικός, να αποτελεί τουριστική ζώνη με συντελεστή δόμησης;

Αναμένουμε, έστω και την υστάτη, με παρέμβαση της Κυβέρνησης:

1) την απρόσκοπτη συνέχιση των ανασκαφών και την επέκτασή τους σε όλη την έκταση του τεμαχίου 280
2) την ανταλλαγή του τεμαχίου 280, συνολικής έκτασης 34016 τ.μ., με κρατική γη ίσης αξίας (υπάρχει απέναντι ακριβώς)
και, τέλος,
3) την κήρυξη του χώρου σε αρχαίο μνημείο Α’ πίνακα και τη δημιουργία αρχαιολογικού χώρου, ανοικτού για το κοινό.
———————————————————————————————————————
Διά Ομάδα Ανάδειξης της Πολιτιστικής και της Περιβαλλοντικής Κληρονομιάς Γεροσκήπου
Νίκος Παλιός

Αφήστε μια απάντηση